e-Adisyon uygulaması nedir? Lokanta, kafeterya ve benzeri işletmeler için

e-Adisyon nedir? (IV.12.1)

185, 200, 298 ve 299 Sıra No'lu VUK Genel Tebliğleri uyarınca masada servis yapan ve gerçek usulde (bilanço veya işletme hesabı esasına göre) vergilendirilen hizmet işletmeleri (lokanta, kafeterya, pastane, gazino, bar, pavyon gibi) tarafından kullanılması zorunlu olan kâğıt "adisyon"un elektronik belge olarak düzenlenmesi, muhafaza ve ibraz edilmesi ve belge veya bilgilerinin Gelir İdaresi'ne elektronik ortamda iletilmesi veya raporlanması bu uygulamanın konusudur. e-Adisyon yeni bir belge türü olmayıp kâğıt adisyonla aynı hukuki niteliklere sahiptir.

Dahil olma şartları (IV.12.2)

Uygulamaya dahil olmak isteyen mükelleflerin: (a) e-Fatura ve e-Arşiv Fatura uygulamalarına dahil olması, (b) e-Adisyon belgesini düzenleyebilme, muhafaza ve ibraz edebilme ve belge ile bilgilerini elektronik ortamda Gelir İdaresi'ne iletebilme hazırlıklarını tamamlamış olması, (c) 509 Sıra No'lu tebliğin V.1 bölümündeki özel entegratör yöntemi veya doğrudan entegrasyon yönteminden birini seçerek başvuru yapması gerekir. (GİB Portal yöntemi e-Adisyon için sayılmamıştır.)

Belgenin düzenlenmesi ve zorunlu bilgiler (IV.12.3)

• e-Adisyon, müşteriden sipariş alınırken Gelir İdaresi'nin belirlediği asgari bilgileri içeren belge formatında elektronik ortamda düzenlenir.
• Hizmetin sunumu süresince müşterinin masasında kâğıt çıktısının bulundurulması zorunlu değildir.
• Açılan her adisyon belgesi için, hizmetin tamamlanmasıyla eş zamanlı olarak, üzerinde e-Adisyon belgesinin evrensel tekil numarasının (ETTN) yer alacağı bir e-Fatura, e-Arşiv Fatura ya da yeni nesil ÖKC'lerden düzenlenen perakende satış fişi düzenlenmesi zorunludur.
• Belgede hizmet işletmesinin adı/unvanı, vergi dairesi, VKN/TCKN ve adresi; düzenlenme tarihi, saat-dakika zamanı, ETTN ve e-Belge numarası; sunulan hizmetin veya emtianın adı ve miktarı; hizmetin tamamlanmasıyla düzenlenecek fatura/fişteki vergiler hariç ve dahil toplam hizmet tutarı bulunur.

Zorunluluk nasıl doğar? (IV.12.4-IV.12.6)

Gelir İdaresi, adisyon belgesi düzenleyen hizmet işletmelerine yıllık veya aylık satış hasılatı tutarlarını dikkate alarak, geçiş hazırlıkları için en az 3 ay süre vermek ve yazılı bildirim ya da ebelge.gib.gov.tr'de duyurmak suretiyle e-Adisyon uygulamasına geçme zorunluluğu getirmeye yetkilidir. Bildirim veya duyuruda belirtilen sürelerde uygulamaya dahil olmak ve adisyonları e-Adisyon olarak düzenlemek zorunludur; zorunluluğa uymayanlar (kâğıt adisyon düzenleyenler dahil) hakkında Vergi Usul Kanunu'nda öngörülen cezai hükümler uygulanır. Yani e-Adisyon, tebliğin kendisiyle belirli bir mükellef grubuna zorunlu kılınmamış, zorunluluk Gelir İdaresi'nin bildirim veya duyurusuna bırakılmıştır. Yeni nesil ÖKC ile elektronik belge düzenlenmesine ilişkin 2026 tarihli ayrı tebliğ için Gelir İdaresi duyurularına bakın.

Bu sayfa, 509 Sıra No'lu Vergi Usul Kanunu Genel Tebliği'nin Gelir İdaresi'nin yayımladığı birleşik metnine dayanır (515, 526, 535, 550 ve 573 Sıra No'lu tebliğlerle değişik hâli; 589 Sıra No'lu tebliğle eklenen ibareler metinde işaretlidir). 589 Sıra No'lu tebliğin kendi metnini okuyamadım ve sonraki değişiklikleri ayrıca teyit etmeniz gerekir.