Son güncelleme:
129 Şüpheli Ticari Alacaklar Karşılığı (-) hesabı nedir? Nasıl çalışır?
Şüpheli ticari alacaklar karşılığı hesabı, tahsil edilemeyeceği düşünülen alacak kısmı için ayrılan karşılığı gösterir.
6 bölüm · sık sorulan sorular · kaynaklar
129 Şüpheli Ticari Alacaklar Karşılığı (-) hesabı nedir?
Şüpheli alacak için dönem sonunda ayrılan karşılık, 129 hesabında izlenir ve bilançoda 128 hesabından düşülerek net tutar gösterilir. Karşılık, ilgili dönemin gideri olarak 654 Karşılık Giderleri hesabına yazılır.
Hesabın niteliği: 129 Şüpheli Ticari Alacaklar Karşılığı (-) hesabı aktif hesapları düzenleyen eksi (-) karakterli bir hesaptır: ilgili aktif hesaptan düşülerek gösterilir; alacaklandırıldığında artar, borçlandırıldığında azalır ve alacak bakiyesi verir. Bilançoda veya gelir tablosunda "Ticari Alacaklar" grubunda yer alır.
Hangi durumlarda borçlandırılır?
- Alacağın tahsil edilememesi nedeniyle karşılığın hesaptan kapatılması
- Karşılığın gereksiz hale gelmesi ve iptal edilmesi
Hangi durumlarda alacaklandırılır?
- Dönem sonunda şüpheli alacak için karşılık ayrılması
Yevmiye kaydı örnekleri
1. Karşılık ayrılması. 20.000 TL'lik şüpheli alacak için dönem sonunda karşılık ayrılır.
| Hesap | Borç | Alacak |
|---|---|---|
| 654 Karşılık Giderleri (-) | 20.000,00 TL | |
| 129 Şüpheli Ticari Alacaklar Karşılığı (-) | 20.000,00 TL | |
| Toplam | 20.000,00 TL | 20.000,00 TL |
2. Karşılığın iptali. Alacak sonradan tahsil edilince gereksiz hale gelen karşılık iptal edilir.
| Hesap | Borç | Alacak |
|---|---|---|
| 129 Şüpheli Ticari Alacaklar Karşılığı (-) | 20.000,00 TL | |
| 644 Konusu Kalmayan Karşılıklar | 20.000,00 TL | |
| Toplam | 20.000,00 TL | 20.000,00 TL |
Dikkat edilecek noktalar
Karşılık ancak vergi mevzuatında öngörülen koşullar sağlandığında vergiden indirilebilir. Karşılık ayrıldığı yıl ile tahsil edildiği yıl arasındaki kayıtlar tutarlı izlenmelidir. Karşılığın iptali, konusu kalmayan karşılık olarak gelir kaydedilir.
İlgili hesaplar ve rehberler
Birlikte sık kullanılan hesaplar:
Sık sorulan sorular
Karşılık gider olarak yazılabilir mi?
Evet, vergi mevzuatındaki koşulları sağlayan şüpheli alacaklar için ayrılan karşılık ilgili dönemin gideri olarak kabul edilir. Koşullar sağlanmıyorsa kanunen kabul edilmeyen gider olur.
Alacak tahsil edilirse karşılık ne olur?
Karşılık iptal edilir; 129 borçlandırılır, tutar 644 Konusu Kalmayan Karşılıklar hesabında gelir olarak izlenir.