Son güncelleme:
689 Diğer Olağandışı Gider ve Zararlar (-) hesabı nedir? Nasıl çalışır?
Diğer olağandışı gider ve zararlar hesabı, olağan faaliyet dışı giderleri (ör. gecikme zammı, cezalar, duran varlık satış zararı) izler.
6 bölüm · sık sorulan sorular · kaynaklar
689 Diğer Olağandışı Gider ve Zararlar (-) hesabı nedir?
Diğer olağandışı gider ve zararlar hesabı, işletmenin olağan faaliyetleri dışında ortaya çıkan giderlerini ve zararlarını gösterir. Vergi cezaları, gecikme zamları, maddi duran varlık satış zararları ve beklenmedik zararlar tipik örneklerdir. Bu kalemlerin vergi açısından kabul durumu ayrıca değerlendirilir.
Hesabın niteliği: 689 Diğer Olağandışı Gider ve Zararlar (-) hesabı gider (veya zarar) niteliğinde bir gelir tablosu hesabıdır: borçlandırıldığında artar, borç bakiyesi verir; dönem sonunda kapatılarak 690 Dönem Karı veya Zararı hesabına aktarılır. Bilançoda veya gelir tablosunda "Olağandışı Gider ve Zararlar" grubunda yer alır.
Hangi durumlarda borçlandırılır?
- Gecikme zammı ve vergi cezaları
- Duran varlık satış zararları
- Olağandışı zararlar
Hangi durumlarda alacaklandırılır?
- Dönem sonunda hesabın kapatılması
Yevmiye kaydı örnekleri
1. Gecikme zammı ödemesi. Geç ödenen vergi için 1.500 TL gecikme zammı ödenir.
| Hesap | Borç | Alacak |
|---|---|---|
| 689 Diğer Olağandışı Gider ve Zararlar (-) | 1.500,00 TL | |
| 102 Bankalar | 1.500,00 TL | |
| Toplam | 1.500,00 TL | 1.500,00 TL |
2. Duran varlık satış zararı. Defter değeri 18.000 TL olan demirbaş 15.000 TL + KDV (%20)'ye satılır; 3.000 TL olağandışı zarardır.
| Hesap | Borç | Alacak |
|---|---|---|
| 102 Bankalar | 18.000,00 TL | |
| 689 Diğer Olağandışı Gider ve Zararlar (-) | 3.000,00 TL | |
| 255 Demirbaşlar | 18.000,00 TL | |
| 391 Hesaplanan KDV | 3.000,00 TL | |
| Toplam | 21.000,00 TL | 21.000,00 TL |
Dikkat edilecek noktalar
Vergi cezaları ve gecikme zamları kural olarak kurumlar veya gelir vergisi matrahından indirilemez (kanunen kabul edilmeyen gider). Cezalar ve gecikme zammı hesaplaması için sitedeki hesaplayıcılar kullanılabilir.
İlgili hesaplar ve rehberler
Birlikte sık kullanılan hesaplar:
- 679 Diğer Olağandışı Gelir ve Karlar
- 681 Önceki Dönem Gider ve Zararları (-)
- 360 Ödenecek Vergi ve Fonlar
- 368 Vadesi Geçmiş, Ertelenmiş veya Taksitlendirilmiş Vergi ve Diğer Yükümlülükler
Konuyla ilgili diğer rehberler:
Sık sorulan sorular
Gecikme zammı gider yazılabilir mi?
Muhasebe kaydında 689'a yazılır; vergi açısından kural olarak kanunen kabul edilmeyen giderdir ve beyannamede matrahtan indirilmez.
Duran varlık satış zararı vergiden düşülür mü?
Genel olarak ticari kazançtan indirilebilir; ayrıntı ve istisnalar için mali müşavirinize danışın.